Türkiye'de orta sınıf ne kazanıyor?

Tanım

"Orta sınıf" günlük dilde herkesin kendini içinde saydığı bir yer. Ölçülebilir hâle getirmek için bir eşik gerekiyor ve OECD'nin kullandığı eşik şu: eşdeğer hane geliri, ulusal medyanın %75'i ile %200'ü arasında olan haneler.

Medyan aylık eşdeğer gelir

38.659 TL

Alt sınır (medyanın %75'i)

28.994 TL

Üst sınır (medyanın %200'ü)

77.318 TL

Kaynak: OECD (2019), Under Pressure: The Squeezed Middle Class · TÜİK Gelir Dağılımı İstatistikleri 2025

Bütün TL tutarları TÜİK'in 2024 gelir verisinin TÜFE ile bugüne taşınmış hâli. Katsayı 2026/05 ayına kadar ölçüm, sonrası aynı hızda uzatılmış tahmin — enflasyonla eskiyen tek sayı bu. Metodoloji.

Nüfusun dağılımı

Bandın altında

%35,3

Bandın içinde

%46,6

Bandın üstünde

%18,2

Hane geliri karşılığı

Yukarıdaki bant eşdeğer gelir, yani hane büyüklüğüne göre düzeltilmiş hâli. Ham hane geliri olarak karşılığı hanedeki kişi sayısına göre değişiyor:

haneaylık hane geliri bandı

tek kişi

28.994 TL – 77.318 TL

2 yetişkin

43.491 TL – 115.977 TL

2 yetişkin + 2 çocuk

60.888 TL – 162.368 TL

Bu rakam OECD'nin yayını değil

OECD Türkiye için %52,9 oranını yayımlamış, ama o 2014 verisi ve OECD kendi hesabını karekök eşdeğerlik ölçeğiyle yapıyor. Buradaki hesap OECD'nin tanımını kullanıyor ama TÜİK'in dağılımına ve TÜİK'in kullandığı ölçeğe uyguluyor. İkisi aynı şey değil; buradaki oranı "OECD'ye göre" diye aktarmak yanlış olur.

OECD'nin kendisi de raporunda gelirin tek başına sınıfı tanımlamadığını yazıyor. Bu sayfa bir gelir bandı ölçüyor, bir toplumsal konum değil.

Neden kendini orta sınıf sanıyorsun

İnsanlar gelir sıralamasında kendilerini neredeyse her zaman ortaya yakın konumlandırıyor, çünkü kıyas kümesi kendi çevresi oluyor. Bandın genişliği de buna yardım ediyor: üst sınır alt sınırın iki buçuk katından fazlası. Yani aynı "orta sınıf" içindeki iki haneden biri, diğerinin iki katından çoğunu kazanıyor olabilir.

Bandın iki ucunda ne olduğunu görmek istersen: tek gelirli dört kişilik bir hanede asgari ücret bu bandın çok altında kalıyor; TÜRK-İŞ'in yoksulluk sınırı ise bandın üst yarısına düşüyor — iki ölçünün neden bu kadar uzak olduğu ayrı bir soru. Dağılımın tamamını ondalık dilimlerle görmek istersen ortalama ve medyan sayfası var.